Chiến tranh mạng – cuộc chạy đua ngày càng khốc liệt, mất kiểm soát

976
Hacker using laptop. Hacking the Internet.

Năm 2018, các vụ tấn công mạng gây thiệt hại 45 tỷ USD trên toàn cầu. Các diễn biến mới đây cho thấy cuộc chiến mới và chưa có quy tắc này sẽ ngày càng gay gắt.

Đầu tháng 8, Anh tuyên bố thành lập đơn vị “chiến tranh hỗn hợp” phụ trách tấn công mạng và chiến tranh thông tin, chiến đấu “vượt ra ngoài các cách thức xung đột truyền thống”, theo như lời ông Ivan Jones, một chỉ huy cao cấp trong quân đội Anh.

Động thái này ở Anh, cùng các cuộc tấn công mạng gần đây, một lần nữa cho thấy mạng Internet ngày càng trở thành chiến trường giữa các cường quốc lớn. Cuộc đua phát triển vũ khí hack tối tân diễn ra ráo riết nhiều năm nay và chiến tranh mạng sẽ là tương lai của các xung đột.

Chien tranh mang - cuoc chay dua ngay cang khoc liet, mat kiem soat hinh anh 1
Chiến tranh mạng sẽ là tương lai của các xung đột.

Tấn công mạng trở nên công khai?

Những vụ căng thẳng gần đây cho thấy chiến tranh truyền thống và chiến tranh mạng đang lẫn lộn với nhau.

Năm 2018, các vụ tấn công mạng gây thiệt hại 45 tỷ USD trên toàn cầu. Các diễn biến mới đây cho thấy cuộc chiến mới và chưa có quy tắc này sẽ ngày càng gay gắt.
Đầu tháng 8, Anh tuyên bố thành lập đơn vị “chiến tranh hỗn hợp” phụ trách tấn công mạng và chiến tranh thông tin, chiến đấu “vượt ra ngoài các cách thức xung đột truyền thống”, theo như lời ông Ivan Jones, một chỉ huy cao cấp trong quân đội Anh.

Động thái này ở Anh, cùng các cuộc tấn công mạng gần đây, một lần nữa cho thấy mạng Internet ngày càng trở thành chiến trường giữa các cường quốc lớn. Cuộc đua phát triển vũ khí hack tối tân diễn ra ráo riết nhiều năm nay và chiến tranh mạng sẽ là tương lai của các xung đột.

Chien tranh mang – cuoc chay dua ngay cang khoc liet, mat kiem soat hinh anh 1
Chiến tranh mạng sẽ là tương lai của các xung đột. Ảnh minh họa: Reuters.Tấn công mạng trở nên công khai?
Những vụ căng thẳng gần đây cho thấy chiến tranh truyền thống và chiến tranh mạng đang lẫn lộn với nhau.

Đầu tháng 5, Israel là nước đầu tiên trong lịch sử dùng tên lửa trả đũa nhóm hacker thực hiện tấn công mạng. Mỹ lại làm điều ngược lại – tấn công mạng để trả đũa một động thái quân sự truyền thống.

Sau khi rút lại kế hoạch không kích Iran, sau khi Tehran bắn rơi máy bay không người lái của Mỹ, Tổng thống Donald Trump ra lệnh tấn công mạng “để vô hiệu hóa các hệ thống điều khiển và phóng tên lửa” của Iran.

Theo Washington Post, cuộc tấn công trả đũa này của Mỹ, với vai trò lớn hơn của Bộ Tư lệnh An ninh mạng thuộc quân đội, “mở ra thời kỳ mới trong chiến tranh Internet”.

Các cuộc tấn công mạng trong quá khứ, dù được bàn luận rộng rãi trên báo chí, hiếm khi được xác nhận. Như lần Mỹ dùng phần mềm độc Stuxnet để phá hoại cơ sở hạt nhân của Iran năm 2009 chỉ được biết đến sau phát hiện của các công ty an ninh mạng.

Cuộc tấn công trả đũa của Mỹ cũng không phải khác thường. Dẫu sao, chính Iran cũng đang bị cáo buộc đứng sau các cuộc tấn công mạng nhắm các mục tiêu Mỹ, như con đập ở đại lộ Bowman ở New York, chính quyền thành phố Atlanta tháng 3/2018, và các vụ ransomware (phần mềm tống tiền) nhắm vào chính quyền Greenville của North Carolina, cùng Baltimore của Maryland, theo Washington Post.

Nhưng lần này, nhiều quan chức chính quyền Mỹ xác nhận cuộc tấn công. Cố vấn an ninh quốc gia John Bolton từng công khai nói tấn công mạng là cần thiết, như để dọn đường cho chiến thuật này.

Iran xác nhận cuộc tấn công đã diễn ra nhưng không thành công.

Cuộc trả đũa do Bộ Tư lệnh An ninh mạng thực hiện, cơ quan của quân đội Mỹ mới được Nhà Trắng và Quốc hội trao quyền tấn công mạng không cần xin phép tổng thống vào năm ngoái.

Chien tranh mang - cuoc chay dua ngay cang khoc liet, mat kiem soat hinh anh 2
Vụ tấn công WannaCry trên toàn thế giới tháng 5/2017. Hình ảnh một máy ATM ở Ukraine bị ảnh hưởng.

Chien tranh mang – cuoc chay dua ngay cang khoc liet, mat kiem soat hinh anh 2
Vụ tấn công WannaCry trên toàn thế giới tháng 5/2017. Hình ảnh một máy ATM ở Ukraine bị ảnh hưởng

“Phòng thủ trên sân đối phương”

Chỉ huy Bộ tư lệnh An ninh mạng của Mỹ, tướng Paul Nakasone trước Thượng viện năm ngoái đã kêu gọi chính sách “phòng thủ trên sân đối phương” (defense forward), thọc sâu sẵn vào mạng máy tính của kẻ địch, để thể hiện răn đe.

Bài báo hồi tháng 6 của New York Times tiết lộ Mỹ đã hack sâu vào lưới điện của Nga. Từ nhiều năm nay, hai nước Mỹ – Nga đều cố gắng chèn mã độc vào lưới điện của nhau. Nhưng gần đây, chiến lược của Mỹ đã chuyển từ do thám sang tấn công, các quan chức giấu tên cho biết, bằng việc cài mã độc “táo bạo chưa từng thấy”, để có khả năng làm tê liệt lưới điện của Nga.

“Mọi thứ trở nên táo bạo hơn rất nhiều trong năm vừa rồi”, một quan chức tình báo cao cấp nói với New York Times. “Mọi thứ đang ở quy mô mà vài năm trước khó tưởng tượng”.

Mỹ cũng lên kế hoạch tinh vi mang tên Nitro Zeus để tấn công mạng Iran từ thời Obama, phòng trường hợp đàm phán ngoại giao vấn đề hạt nhân không thành, theo một bài điều tra của New York Times năm 2016.

Cựu tổng thống Obama từng miễn cưỡng phản công Nga trên không gian mạng, vì cho rằng Moscow đang dừng ở mức do thám, thay vì tấn công gây thiệt hại. Nhưng hàng loạt vụ tấn công lớn được cho là của Nga đã thay đổi điều đó: đột nhập vào công tắc điện ở Mỹ năm 2014, gây mất điện của hàng trăm nghìn người ở Ukraine năm 2015, đánh cắp tài liệu của Ủy ban Quốc gia đảng Dân chủ năm 2015, xâm nhập lưới điện và nhà máy điện hạt nhân của Mỹ năm 2015.

Các chuyên gia cho rằng Nga dùng Ukraine làm nơi “tập trận”. Trong những năm gần đây, Nga nhắm đến mọi mục tiêu ở Ukraine: từ cơ quan báo chí, tổ chức chính trị, quân đội đến ngành tài chính, giao thông và năng lượng.

Chien tranh mang - cuoc chay dua ngay cang khoc liet, mat kiem soat hinh anh 3
Các chuyên gia cho rằng Nga dùng Ukraine làm nơi “tập trận” cho chiến tranh mạng.
CHIA SẺ